การปฏิเสธสิ่งส่งตรวจ และขั้นตอนดำเนินการ

ห้องปฏิบัติการจุลชีววิทยาอาจทำการปฏิเสธสิ่งส่งตรวจหากพบว่ามีลักษณะที่ไม่เหมาะสม ดังนี้

  1. สิ่งส่งตรวจหกเลอะเทอะ ปิดฝาภาชนะไม่สนิท มีรอยแตกร้าว
  2. ระบุชื่อผู้ป่วยหรือชนิดสิ่งส่งตรวจในใบนำส่งกับสิ่งส่งตรวจไม่ตรงกัน หรือไม่ติดป้ายชื่อบนภาชนะเก็บสิ่งส่งตรวจ หรือป้ายชื่อไม่ชัดเจน
  3. ไม่ระบุชนิดของการทดสอบ บนใบนำส่งสิ่งส่งตรวจ
  4. ระยะเวลาในการเก็บ และนำส่งสิ่งส่งตรวจถึงห้องปฏิบัติการเกินเวลาที่กำหนด เช่น ส่งตรวจเพาะเชื้อจากปัสสาวะเก็บที่อุณหภูมิห้องเกินกว่า 1 ชม. หรือส่งตรวจ HIV viral load เก็บไว้เกิน 6 ชม.
  5. ปริมาณไม่เพียงพอที่จะทำการตรวจวิเคราะห์
  6. ใช้ transport media ไม่ถูกต้องกับชนิดของการทดสอบ เช่น นำส่งในอาหารเลี้ยงเชื้อผิดประเภท เช่น หนอง, ปัสสาวะ ฯลฯ ใส่ในขวด hemoculture
  7. สิ่งส่งตรวจ ที่เก็บรักษาใน formalin
  8. ชนิดสิ่งส่งตรวจไม่ตรงกับชนิดของการทดสอบ เช่น หาปริมาณเชื้อในเลือด โดยใช้สิ่งส่งตรวจประเภท clotted blood
  9. สิ่งส่งตรวจมีคุณภาพไม่เหมาะสม เช่น เสมหะที่ย้อมสี Gram stain และตรวจพบว่ามี squamous epithelial cells มากกว่า 25 cells/LPF
  10. ไม่ระบุวิธีการเก็บสิ่งส่งตรวจที่สำคัญ เช่น วิธีการเก็บปัสสาวะ
  11. การนำส่งสิ่งส่งตรวจไม่เหมาะสม เช่น การไม่แช่สิ่งส่งตรวจที่ต้องการแยกเชื้อไวรัสในน้ำแข็ง

ขั้นตอนการปฏิเสธสิ่งส่งตรวจของห้องปฏิบัติการจุลชีววิทยา

  1. เจ้าหน้าที่ผู้รับสิ่งส่งตรวจ โทรศัพท์แจ้ง กลับไปที่หน่วยงานที่ส่งสิ่งส่งตรวจโดยเร็วที่สุด ให้จัดส่งสิ่งส่งตรวจมาใหม่ พร้อมแนะนำวิธีการที่ถูกต้อง
  2. เจ้าหน้าที่บันทึกข้อมูล ลงบันทึกการปฏิเสธสิ่งส่งตรวจในโปรแกรม HCLAB หากไม่สามารถติดต่อหน่วยงานได้ให้ระบุในหน้า Specimen receipt ช่อง comment ว่าติดต่อกลับไม่ได้ หรือถ้าติดต่อได้ให้ระบุผู้รับโทรศัพท์ไว้ในช่องนี้ด้วย เพื่อเป็นการบันทึกข้อมูลไว้
  3. หากหน่วยงาน/ หอผู้ป่วยต้องการสิ่งส่งตรวจกลับคืน จะส่งคืนพร้อมแบบบันทึกสิ่งส่งตรวจ ที่ไม่เหมาะสม แต่ถ้าไม่ต้องการสิ่งส่งตรวจกลับคืน ทางห้องปฏิบัติการจะทำลายโดยทิ้งใน ถุงขยะติดเชื้อสีส้ม/สีแดง และดำเนินการตามขั้นตอนในวิธีปฏิบัติงาน เรื่องการกำจัดและทำลาย ขยะจากห้องปฏิบัติการ
  4. กรณีหน่วยงาน/ หอผู้ป่วยนำส่งยืนยันที่จะให้ทำการตรวจ ให้แจ้งหัวหน้าห้องปฏิบัติการ เพื่อพิจารณา และบันทึกความไม่เหมาะสมของสิ่งส่งตรวจในการตรวจ วิเคราะห์ลงใน ใบรายงานผล

สงวนลิขสิทธิ์ • Copyright © Department of Microbiology, Faculty of Medicine Siriraj Hospital. All rights reserved.